|
Sprawozdanie Stadnina Koni Huculskich Serednie mieści się na terenie dawnej wsi Serednie Małe w Bieszczadach w masywie Otrytu. To ok. 50-cio ha gospodarstwo położone jest w Parku krajobrazowym Doliny Sanu. W stadninie hodowane są tylko konie huculskie o udowodnionym pochodzeniu. System utrzymania tych koni jest zbliżony do naturalnego, czyli system tabunowy, gdzie znajduje się jeden ogier i czternaście klaczy. W planach jest powiększenie stada do dwudziestu klaczy. Gniadosrokaty ogier Wabigon z rodu Górala po ogierze Ocel od klaczy Jagódka po Zefirze urodzony w 1988r. kryje w stadninie od 1991r. Jest to ogier państwowy dzierżawiony z PSO w Klikowej. Z uwagi na brak aktualnych badań (badanie kliniczne, andrologiczne, badanie nasienia, badanie serologiczne krwi oraz bakteriologiczne nasienia) w zeszłym roku (2000) został zamknięty punkt kopulacyjny. W związku z tym kryte są tylko klacze ze stadniny. Klacze pochodzą z następujących ośmiu linii żeńskich – Pastuszki – Polanki (cztery klacze), Jagody (dwie), Wołgi (dwie), Wrony (dwie), Bajkałki (jedna), Czeremchy (jedna), Sroczki (jedna), Wyderki (jedna). Konie dzięki całorocznemu utrzymaniu bez stajni są odporne, silne i zdrowe. Hucuły od wczesnej wiosny korzystają z zielonki z łąk, w czasie jazd, tzn. od początku lipca do końca września otrzymują do 0,5 kg owsa dziennie (żywienie jest zbiorowe, tzn. określona na całe stado porcja owsa jest podzielona na dwie części i zadawana do dwóch drewnianych żłobów), zimą konie karmione są sianem i sianokiszonką. Zabiegi weterynaryjne ograniczają się do przycinania rogu kopytowego, dwukrotnego odrobaczania, przemywania oczu świetlikiem, gdy występuje zapalenie spojówek, a skóra w razie zadrapań, skaleczeń czy pogryzień jest smarowana dermatholem. Pierwsze źrebaki rodzą się zimą na śniegu, bez niczyjej pomocy. Odsadki są sprzedawane. Niestety zdarza się, że źrebięta są atakowane przez wilki, bądź niedźwiedzia. W tym roku trzy oseski zostały upolowane przez watahę wilków. Do tej pory, tzn. do 30.09.01 (do ostatniego dnia mojej praktyki) odbyły się dwie rozprawy – nierozstrzygnięte – w związku z tym hodowca nie otrzymał odszkodowania. W stadzie obserwuje się przesunięcie terminów wyźrebień, a co z tym się wiąże krycia. Ostatni źrebak urodził się w połowie lipca, a ostatnie zaobserwowane krycie 17.09. (Podobne zjawisko obserwowano w stadach bydła). Tamtejszy lekarz weterynarii stwierdził, że powodem może być ocieplenie się klimatu. Inną przyczyną późniejszych wyźrebień może być pogorszenie się jakości nasienia (ogier trzynastoletni) w konsekwencji skuteczności krycia. Osada Serednie Małe nie jest zelektryfikowana, ponieważ w promieniu 3 km nie ma transformatora. Prąd na potrzeby gospodarstwa pozyskuje się z baterii słonecznych oraz agregatu na olej napędowy. W planach rozbudowy wsi jest doprowadzenie linii wysokiego napięcia do Serednie. Póki co jest to zaciszny kątek, „koniec świata”, gdzie w spokoju pasą się hucuły, gdzie można cieszyć się pięknem nieskażonej natury, obserwować jelenie, szukać tropów niedźwiedzi i słuchać szemrania górskich potoków... W celu zapoznania się z problemami polskich rolników mieszkających na terenach gór odwiedziłam gospodarstwo rolne we wsi Polana (ok. 8 km od Serednie Małe). Stado liczące trzydzieści sztuk krów mlecznych i jałowic rasy simentalskiej pasło się na łąkach na terenie dawnej wsi Rosolin. Tam zwierzęta przebywają cały okres pastwiskowy, w tym czasie są dwukrotnie odrobaczane. W warunkach polowych dój odbywa się w prowizorycznie przygotowanych stanowiskach, dojarką bańkową firmy Alfa Laval. Prąd pozyskiwany jest z agregatu na olej napędowy. Natomiast zimę zwierzęta spędzają we właściwej oborze i tam dój odbywa się przy pomocy dojarki rurociągowej. Na jedną krowę przypada średnio 1,5 ha powierzchni łąk na rok (zielonka, gdy okres pastwiskowy; produkcja siana i sianokiszonki). Średnia wydajność mleczna krowy wynosi 4,5 tys. l. Potencjał genetyczny (wydajność ok.6 tys. l) nie jest wykorzystany z uwagi na brak funduszy na pasze treściwe. Krowy żywione są wyłącznie paszami objętościowymi; zimą prócz siana i sianokiszonki otrzymują niewielkie ilości wysłodków buraczanych suszonych. 01 października 2001 |